Τέταρτο
Δεν υπάρχουν σχόλια 129 Προβολές

«Κατάδικος» – Όταν ένα κελί δεν είναι ικανό να σου στερήσει την ελευθερία

T8A5125bb

katadikos-dipethe-4


«Ήταν Μάρτης. Το μεσημέρι είχε περάσει από δύο ώρες κι ο ήλιος έφεγγε λαμπρός και καυτερός ακόμη μέσα στον καθαρό γαλάζιο ουρανό. Σύγνεφα άσπρα και σταχτιά ανάλαφρα εταξίδευαν. Όλοι οι χωριάτες ήταν στον κάμπο, εδούλευαν τα χωράφια, έσκαφταν τη γη. Ο Γιώργης Αράθυμος επιστατούσε τ΄όργωμα του χωραφιού… Ήταν Μάρτης. Το μεσημέρι είχε περάσει από δύο ώρες κι ο ήλιος έφεγγε λαμπρός και καυτερός ακόμη μέσα στον καθαρό γαλάζιο ουρανό. Σύγνεφα άσπρα και σταχτιά ανάλαφρα εταξίδευαν. Όλοι οι χωριάτες ήταν στον κάμπο, εδούλευαν τα χωράφια, έσκαφταν τη γη. Ο Πέτρος Πέπονας επιστατούσε τ΄όργωμα του χωραφιού του σκοτωμένου… Οι δουλειές δεν σώνονται ποτέ, ο άνθρωπος σώνεται». – Κατάδικος. Κ. Θεοτόκης

Το αριστούργημα του Κ. Θεοτόκη, «Κατάδικος» παρακολουθήσαμε από το ΔΗΠΕΘΕ Κοζάνης σε σκηνοθεσία Βασίλη Μαυρογεωργίου, στο θέατρο Απόλλων της Πάτρας. Το έργο αποτελεί ένα μοναδικό ηθογραφικό δημιούργημα, που το εντάσσει στα πιο αξιόλογα έργα της Ελληνικής λογοτεχνίας. Γράφτηκε το 1919 και αναφέρεται στην άδικη καταδίκη του Τουρκόγιαννου, επιστάτη του σπιτιού, του Αράθυμου. Όταν ο Αράθυμος βρέθηκε νεκρός, όλοι κατηγόρησαν τον Τουρκόγιαννο, ενώ στην πραγματικότητα τον Αράθυμο είχε σκοτώσει ο αγαπητικός της γυναίκας του, Μαργαρίτας, Πέτρος Πέπονας.

Στο έργο διαφαίνεται ο κοινωνικός ρεαλισμός εκείνης της εποχής (1919) και ασκείται κριτική από τον πολιτικοποιημένο (σοσιαλιστής) Θεοτόκη στην τάξη που ο ίδιος άνηκε. Δηλαδή, στην παρηκμασμένη αριστοκρατία. Οι διαφορές πλούσιων και φτωχών αποτυπώνονται στην άδικη καταδίκη του φτωχού Τουρκόγιαννου, από το σύστημα,της αριστοκρατικής ηθικής της εποχής. Ενώ το δικαστικό σύστημα στηλιτεύεται ως έρμαιο της κοινωνικής ηθικής αποτύπωσης.

Στον πυρήνα του έργου, βρίσκεται η νιτσεϊκή θεωρία του «Υπερανθρώπου» αντιστοιχώντας στο δυναμικό Πέτρο Πέπονα και στη χριστιανική ηθική αποτύπωση όπως αυτή διαφαίνεται στο πρόσωπο του Τουρκόγιαννου. Οι μηχανισμοί παραγωγής συγκίνησης περνούν μέσα από τις συμπεριφορές των δραματικών προσώπων και της ψυχολογικής αληθοφάνειας στις μεταξύ τους σχέσεις. Το έργο διέπεται από δυο άξονες πλοκής της δράσης, έναν αφηγηματικό (πάντα πριν ξεκινήσει η δράση υπάρχει κάποιος που αφηγείται) και έναν δραματικό, με πύκνωση των μηχανισμών έντασης στο τέλος κάθε σκηνής. Χαρακτηριστικός είναι ο τρόπος που κοιτάζουν καθώς βρίσκονται στην σκηνή· την εξέλιξη της δράσης οι χαρακτήρες που δεν συμμετέχουν στο έργο (όπως γείτονες, το πτώμα του Αράθυμου, ο καφετζής) δείχνοντάς μας έτσι ο σκηνοθέτης την κοινωνία ή το φάντασμα (κάτι από Άμλετ) που πάντα παρακολουθεί.

katadikos-dipethe-1


Εκτός από την κοινωνική αποτύπωση, διακρίνουμε και την έμφυλη αποτύπωση της εποχής καθώς η γυναίκα καθώς εμφανίζεται να υπακούει στα ένστικτά της και να απατά τον άντρα της μετά το μετανιώνει και λυπάται γι΄αυτά που έχασε. Δείχνοντάς μας το εσωτερικό συναισθηματικό φορτίο μέσα της να δημιουργείται, συνεπικουρούμενο από την κοινωνική κατακραυγή και τις τύψεις του αδύναμου χαρακτήρα της. Η κλιμάκωση της δράσης επιτυγχάνεται στο τέλος, όταν ο Τουρκόγιαννος παίρνει τη Θέση του Πέτρου Πέπονα στα μάτια όλων.

Στο σκηνικό κομμάτι, η σκηνή παρουσιάζεται ευρυματικά με ένα κατηφορικό μηχανισμό κύλισης, που μετατρέπεται πότε σε χωράφι, πότε σε βουνό -τα οποία συνιστούν και μοτίβα στο έργο- και πότε σε δικαστήριο ή φυλακή. Ενώ ο φωτισμός πότε γίνεται γαλάζιος σαν τον ελληνικό ουρανό και πότε κόκκινος όταν οι ηθοποιοί αναφέρονται στο φονικό. Ο ενδυματολογικός τομέας παίρνει άριστα, με τα ρούχα να αποτυπώνουν την ηθογραφική ενδυμασία της εποχής, ενώ η μουσική χρωματίζει τις σκηνές με τον κατάλληλο τρόπο.

Η Μαρίνα Καλογήρου (Μαργαρίτα) εκφράζει τη ρεαλιστική απεικόνιση της γυναίκας της εποχής εξαιρετικά, ενώ ο Μάρκος Παπαδοκωνσταντάκης (Π. Πέπονας) προσδίδει τη δυναμικότητα που απαιτεί ο ρόλος του «αγαπητικού». Ο Γιώργος Παπανδρέου (Τουρκόγιαννος) εκπλήσσει με τη ρεαλιστική απεικόνιση και την αυθεντικότητα της εικόνας του χαρακτήρα και ο Χρήστος Πίτσας (Αράθυμος) λειτουργεί αρκετά καλά στον ρόλο της αποτύπωσης, του καλού συζύγου.

Ο «Κατάδικος» είναι ένα έργο που εκφράζει τον τρόπο που η κοινωνική αδικία μετατρέπεται σε εφιάλτη για τους ίδιους τους «δικαστές». Ένα έργο γεμάτο συμβολισμούς, γραμμένο στην γλώσσα του Κ. Θεοτόκη, μας δείχνει πως η αισθηματική φόρτιση των στιγμών καθορίζει τις πράξεις μας, ένα έργο που μας δείχνει γιατί το θέατρο αποτελεί κοινωνικό εργαλείο συναισθηματικής αποφόρτισης.

 

Ταυτότητα Παράστασης

Σκηνοθεσία- Διασκευή: Βασίλης Μαυρογεωργίου

Παίζουν: Μαρίνα Καλογήρου (στον ρόλο της Μαργαρίτας), Γιώργος Παπανδρέου (στον ρόλο του Τουρκόγιαννου) Μάρκος Παπαδοκωσταντάκης, Χρήστος Πίτσας, Τάκης Σακελλαρίου και Στέλιος Χλιαράς.

Επόμενη παράσταση την Κυριακή 21 Απριλίου στις 20:00 στο Δημοτικό Θέατρο Απόλλων, Πλατεία Γεωργίου Α’ Πάτρα

Προπώληση: Στο ταμείο του θεάτρου Απόλλων τηλ. 2610 273613

katadikos-dipethe-2



Σχετικά με τον αρθρογράφο:
Έχει γράψει 61 Άρθρα

Δημήτρης Ζαπάντης. Γεννήθηκα πριν 38χρόνια στο κάστρο της Πάτρας, ακόμα εκεί είμαι και ατενίζω την αγαπημένη μου πόλη από ψηλά. Ξεκίνησα να σπουδάζω θεατρολογία, στο πανεπιστήμιο της και διάγω βίον ήρεμον και οικογενειακόν τρόπον τινά. Όνειρό μου είναι να γίνω «κάποιος». Μόλις μεγαλώσω και νοικοκυρευτώ θα τα καταφέρω... | dimzap52@gmail.com

LEAVE YOUR COMMENT

Your email address will not be published. Required fields are marked *

RELATED ARTICLES

Back to Top