tetartopress

“Σε ανδρικό μέγεθος” του Καμίλ Σχάουβενααρ – Η αισιόδοξη διαδικασία αποδοχής της αναπηρίας από έναν έφηβο


“Σε ανδρικό μέγεθος” (Strijder / Bigman)
Σκηνοθεσία: Καμίλ Σχάουβενααρ
Ηθοποιοί: Maik Cillekens, Anouar Kasmi
Ολλανδία, 2022

Όχι, ο Ντιλ δεν χαίρεται με τη νίκη της ομάδας του αφού οι συμπαίκτες του τα κατάφεραν χωρίς τη δική του συμμετοχή, αφού κάποιος άλλος φορούσε το περιβραχιόνιο του αρχηγού αντί γι’ αυτόν. Όχι, ο 12χρονος Ντιλ δεν είναι παθολογικά εγωιστής ούτε κακομαθημένο παιδί: είναι φυσιολογικό για ένα παιδί με ηγετικές ικανότητες και πλούσιο ποδοσφαιρικό ταλέντο, που θα ‘λεγες ότι αναπνέει παίζοντας μπάλα, να αισθάνεται ζήλια κι απογοήτευση μετά το σοβαρό ατύχημα που τον έχει καθηλώσει στο αναπηρικό αμαξίδιο με τη διάγνωση ότι δεν θα περπατήσει ξανά. Ο ίδιος δεν το βάζει κάτω, η αγάπη του για το ποδόσφαιρο τροφοδοτεί το πείσμα του και την ψυχική του δύναμη ότι μια μέρα θα κάνει και πάλι θαύματα με τη στρογγυλή θεά στα πόδια του. Όμως, ο πατέρας του επιμένει να τον ρωτάει αν χάρηκε με τη νίκη της ομάδας του, θέλοντας να του υποβάλλει το καθήκον ότι πρέπει να χαίρεται, ότι το ηθικό είναι να σκέφτεται πρώτα απ’όλα το καλό της ομάδας κι όχι το δικό του. Είναι αβασάνιστο κι άδικο να κρίνουμε αρνητικά συμπεριφορές χωρίς να ενδιαφερόμαστε για τα κίνητρα, για τον πόνο που κρύβεται. Είναι ηθικολογικό να κρίνουμε ένα παιδί ή έναν έφηβο μόνο από τη συμπεριφορά του, να  επιθυμούμε να τους επιβάλλουμε, όσο κι αν τους αγαπάμε, ποιο είναι σωστό και ποιο λάθος, τι είναι ανώτερο ηθικά και τι κατώτερο, πιστεύοντας ότι η μεγαλύτερη εμπειρία μας στη ζωή μάς δίνει ένα τέτοιο δικαίωμα.

Ο Ντιλ εκνευρίζεται, διαισθάνεται τον οίκτο που έχει πλέον παρεισφρήσει μέσα στην αγάπη των γονιών του- και, ταυτόχρονα, εκλαμβάνει λαθεμένα την υπομονή τους μόνο ως οίκτο. Ο Ντιλ προκαλεί, εκνευρίζει τους γονείς του με εσκεμμένες συμπεριφορές, όπως όταν αποφασίσει να υποστηρίζει άλλη ομάδα ώστε να ερεθίσει τον πατέρα του. Θυμώνει όταν αντιλαμβάνεται ότι η μητέρα του θέλει πρωτίστως να μην τον στενοχωρεί, θυμώνει κι όταν ο πατέρας του τού θυμίζει ωμά τη σκληρή πραγματικότητα. Ο Ντιλ επιμένει να παίζει ως βασικός στην ομάδα είτε ως τερματοφύλακας με το αναπηρικό αμαξίδιο είτε με έναν ευρηματικό τρόπο, στηριζόμενος με τα χέρια του στο έδαφος ώστε να τα χρησιμοποιεί σαν πόδια και με τεντωμένα τα πόδια στο καροτσάκι. Ο Ντιλ τσακώνεται με τον κολλητό του Γιουσέφ από το Μαρόκο, ζηλεύοντάς τον επειδή έχει πάρει τη θέση του στην ομάδα, επειδή ο Γιουσέφ δυσανασχετεί με την παράλογη επιμονή του να θέλει να παίζει βασικός χωρίς να παραδέχεται ότι δεν έχει πια τις απαιτούμενες δυνατότητες.


Είναι μακρά, επίπονη η διαδικασία αποδοχής της καινούριας πραγματικότητας, μιας άλλης ζωής που ξαφνικά πήρε για πάντα τη θέση της παλιάς, πρώτα απ’ όλα από τον ίδιο τον Ντιλ, ακόμα περισσότερο κατά την περίοδο της εφηβείας του, και, μετά, από τους δικούς του ανθρώπους, τους γονείς, τον κολλητό, την παρέα, τους συμμαθητές του. Η επιμονή του, η άρνηση αυτής της καινούριας πραγματικότητας κουράζουν, εκνευρίζουν τους άλλους, προκαλεί την ειρωνεία τους- όμως, τα παιδιά μέσα από μια θαυμαστά φυσική διαδικασία αυτορρύθμισης και συνύπαρξης, πάντα μπορούν να βρουν τον δρόμο της επικοινωνίας και της αλληλεγγύης. Οι παρεμβάσεις των ενηλίκων συμβάλλουν σ’ αυτήν την επίτευξη θέτοντας όρια και κανόνες, μόνον, όμως, όταν αυτό είναι αναγκαίο, πάντα με γνώμονα να μην περιορίζονται οι δυνατότητες και η δυναμική που αναπτύσσεται ανάμεσα στα παιδιά, μεσολαβώντας σε καταστάσεις που τείνουν στα άκρα, περισσότερο σαν μια παρουσία που εμπνέει κι όχι φοβίζει ή δικάζει, που διδάσκει μέσω του παραδείγματος κι όχι καταστέλλει μέσω της τιμωρίας. Για τον Ντιλ, είναι ένα σημαντικό μάθημα, τόσο αποδοχής όσο και ισότιμης αντιμετώπισής του όταν η καθηγήτριά του δεν του χαρίζεται λόγω της κατάστασής του και τον αποβάλλει μετά την αδιαφορία του στις συστάσεις και προειδοποιήσεις της να μην διακόπτει τους συμμαθητές του, είναι σημαντικό μάθημα να μην εκμεταλλεύεται τη μεγαλύτερη υπομονή με την οποία αντιμετωπίζεται ανθρώπινα ώστε να μην δημιουργούνται και να παγιώνονται ανισότητες προς όφελός του. Είναι, επίσης, σκληρά αλλά σημαντικά μαθήματα όταν ο πατέρας του, προπονητής στην τοπική ομάδα, θα τον αποβάλει από την προπόνηση μαζί με τον κολλητό του όταν δέρνονται ή όταν δίνει εντολή στους συμπαίκτες του να σημαδεύουν τις γωνίες στα πέναλτι ώστε ο Ντιλ να συνειδητοποιήσει ότι δεν μπορεί να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις της θέσης του τερματοφύλακα. Ο περήφανος Ντιλ που από αντίδραση στο δράμα του θα αναπτύξει εγωιστικές συμπεριφορές, θα πρέπει να συνειδητοποιήσει ότι δεν δικαιούται προνόμια ως ένα είδος υποχρεωτικής συναισθηματικής αποζημίωσης για όσα βιώνει.

Παρά το ότι το δράμα του νεαρού με την διαδικασία αποδοχής του βρίσκονται στον θεματικό πυρήνα της ταινίας, η ατμόσφαιρα δεν βαραίνει. Το χιούμορ ορισμένων σκηνών, όπως στις σκηνές όπου βρίζονται ο νεαρός με τον πατέρα του ή με τους φίλους του και οι φυσικές ερμηνείες των εφήβων, όχι μόνο εξισορροπούν, κυρίως, συμβάλλουν στη ρεαλιστική απεικόνιση των καταστάσεων και των χαρακτήρων. Αισθανόμαστε ότι παρακολουθούμε αληθινές καταστάσεις κι ανθρώπους της ζωής- ακόμα κι όταν λειαίνεται η ένταση των συγκρούσεων, ακόμα και με το αναμενόμενα “θετικό” τέλος, με δεδομένη, βέβαια, την κατάσταση υγείας του κεντρικού χαρακτήρα, στοιχεία συνηθισμένα, εξάλλου, σε ταινίες που απευθύνονται σε οικογενειακό και εφηβικό κοινό. Η ταινία μεταδίδει θέρμη, σοβαρότητα, ζωντάνια και μας αγγίζει.

Υ.Γ. Η μετάφραση του πρωτότυπου ολλανδικού τίτλου είναι “Πολεμιστής”, “Μαχητής”. Αδυνατούμε, λοιπόν, να κατανοήσουμε τους λόγους της επιλογής του ελληνικού εμπορικού τίτλου: “Σε ανδρικό μέγεθος”…

Την ταινία “Σε ανδρικό μέγεθος”, την είδαμε στο 63ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, τμήμα NextGen, ηλικίες: 12+.

 

ΣΤΗΝ ΙΔΙΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ

 
 

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑ

 
Γιάννης Χριστοδουλόπουλος και Eλπίδα

Ο Γιάννης Χριστοδουλόπουλος με την Ελπίδα στο Θέατρο Μπέλλος

Μετά την συνεργασία τους στην τηλεοπτική σειρά «Τα καλύτερα μας χρόνια» η Ελπίδα και ο Γιάννης συναντιούνται ζωντανά στη σκηνή του θεάτρου ...
Πάνος Βλάχος

Ο Πάνος Βλάχος live στο Σταυρό του Νότου

Ο Πάνος Βλάχος έρχεται ζωντανά στο Σταυρό του Νότου για να μας πει «Ιστορίες με χαρά - Φτερά - Και ...
Αποδομημένος Shakespeare

Γιάννης Βασιλώττος: «Αποδομημένος Shakespeare»

Ο Γιάννης Βασιλώττος παρουσιάζει τον προσωπικό δίσκο του με τίτλο "Αποδομημένος Shakespeare", που κυκλοφορεί σε CD από το Ogdoo Music ...
Microcosmos: Federico Albanese

Microcosmos: Federico Albanese στο Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος

Στον κύκλο συναυλιών του Κέντρου Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος (ΚΠΙΣΝ) με τίτλο Microcosmos, με καλεσμένους σύγχρονους συνθέτες κλασικής μουσικής από τη ...

Σχετικά με τον αρθρογράφο:

Έχει γράψει 152 Άρθρα

Εκείνες τις ατέλειωτες ελεύθερες ώρες των φοιτητικών χρόνων στην δεκαετία του '80, η ανάγκη για τη διαμόρφωση μιας προσωπικής ταυτότητας, να ξέρεις τουλάχιστον ποιος δεν είσαι, βρήκε καταφύγιο στην κινηματογραφοφιλία, στα διαβάσματα των κριτικών για ταινίες και στις συζητήσεις γύρω απ' αυτές. Με τα χρόνια, μετά από ναρκισσισμούς κι επιδείξεις, αυτό που μένει στο τέλος είναι το να είσαι επιτέλους ανοιχτός στο να μαθαίνεις διαρκώς τι σ' αρέσει, τι δεν σ' αρέσει, τι παύει να σ' αρέσει και τι αρχίζει να σ' αρέσει. Έτσι, ταυτόχρονα, είναι δυνατό επιτέλους, να μπορείς να δεχθείς τι αρέσει και τι δεν αρέσει και στον άλλον. Ο κινηματογράφος είναι σαν ένα δεύτερο σπίτι που μπορεί να χωράει όλο και πιο πολλούς. | [email protected]

RELATED ARTICLES

Back to Top